| TIJDSTABEL GESCHIEDENIS VAN ISRAEL |
|
4000-1250 Kana�n |
Kana�n (de oorspronkelijke benaming van het gebied) wordt bewoond door de Kana�nieten. Vanaf ongeveer 3200 v.Chr. wordt Kana�n min of meer een vazalstaat van Egypte. De Kana�nieten wonen veelal in versterkte dorpen en stadjes maar ook veehoudende nomaden zwerven er rond. Een van hen (hoewel niet van Kana�nietische oorsprong) is volgens de Tenach Abraham en zijn nakomelingen die echter naar Egypte verhuizen tijdens een hongersnood (� 1600 v.Chr.) | |
| 1250-1020; Twaalfstammenrijk van Isra�l; Filistina | Verovering van Kana�n door Jozua; Oprichting van Filistijnse staat langs zuidkust | |
| 1020-928 E�n koninkrijk Isra�l | Koningen
Saul,
David en
Salomo
Bouw van de Tempel van Salomo |
|
| 922-722 Koninkrijken Isra�l en Juda | 722 Samaria (Hoofdstad tienstammenrijk Isra�l) ingenomen door Assyri� (Sargon II): Isra�l weggevoerd. Instromende volkeren uit het Assyrische rijk nemen hun plaats in. Filistina wordt eveneens veroverd door Assyri� | |
| 722-586 Koninkrijk Juda | Kiest Jeruzalem als hoofdstad | |
| 586-538 Babylonische ballingschap voor het joodse volk | Juda deels ontvolkt.
In de periode van de ballingschap wordt in Babyloni� de synagoge de plaats van samenkomst |
|
| 538-525 | 538 Cyrus II van Perzi� laat eerste ballingen terugkeren naar het land; herbouw van Jeruzalem en de joodse tempel | |
| 525-333 | 445 Jeruzalem herbouwd onder
Nehemia
|
| 333-166 Hellenistische overheersing | 333-198
Alexander de Grote verovert het gebied; Na de dood van Alexander
wordt Palestina toegewezen aan de
Ptolemae�n. De
Seleuciden veroveren Palestina later op hen
|
| 167-63 Makkabeese opstand en Joodse onafhankelijkheid | 167
Mattathias neemt het initiatief voor de Makkabeese opstand tegen de
Seleuciden
|
|
63 v.Chr.-AD
337
|
63 v.Chr.
Pompeius neemt Jeruzalem in; Palestina wordt een vazalstaat onder
Hyrkanus II en later
Herodes de Grote
|
| 337-638 Byzantijns bestuur | 390
Opsplitsing Romeinse provincie in drie delen: Palaestina Prima
(hoofdplaats
Caesarea), Palaestina Secunda (hoofdplaats
Scythopolis), Palaestina Tertia (hoofdplaats
Petra)
|
| 638-1099 Arabische Rijk (kaliefen) | 638
Omar ibn al-Chattab valt Jeruzalem binnen en be�indigt het
Byzantijnse bestuur 661-750
De Arabische
Omajjaden regeren vanuit
Damascus; bouw van de
Rotskoepel (Abd al-Malik) (685-705) en de
Al-Aqsamoskee in zijn huidige vorm (al-Walid) (705-715). |
| 1099-1291 Onder de kruisvaarders: Latijnse Koninkrijk van Jeruzalem | 1097-1099 Eerste kruistocht, 1099 inname van Jeruzalem
|
| 1291-1516 Onder de Mamelukken | 1291 De Mamelukse sultan
Khalil verovert na een
bloedig beleg het laatste kruisvaarderbolwerk in Akko (Acra) en
Qisariya (Cesarea);
regering vanuit Ca�ro |
| 1516-1917 Onderdeel van het Ottomaanse Rijk |
1516 Palestina wordt in het
Ottomaanse Rijk opgenomen en vanuit
Constantinopel bestuurd
|
| 1917-1948 Brits Mandaat voor Palestina | 1917
Tijdens de
Eerste Wereldoorlog geeft Engeland de
Balfour-verklaring uit. Hierin zeggen de Britten steun toe voor de
opbouw van een Joods nationaal tehuis in Palestina. Later
veroveren zij onder leiding van generaal
Edmund Allenby de
Levant
op het Ottomaanse rijk. 1920 Engeland krijgt op de Conferentie van San Remo van de Volkerenbond het mandaat over het Mandaatgebied Palestina. Het mandaat bevat de specifieke opdracht tot de oprichting van een Joods Nationaal Tehuis in heel Palestina.[1].
|
| 1947-1949 |
29 november
1947 De
VN nemen
resolutie 181 aan, met de aanbeveling Palestina nogmaals op te delen
in een Joodse en een Arabische staat. Jeruzalem krijgt een
internationaal statuut. De Joden van Palestina accepteren de resolutie
die ook bekend staat als het
Verdelingsplan, terwijl de Arabieren van Palestina en daarbuiten
haar unaniem van de hand wijzen. Na het bekendworden van de resolutie
breekt in Palestina opnieuw een burgeroorlog uit.
2 april-14 mei Joodse strijdkrachten voeren Plan Dalet uit om het in het Verdelingsplan aan de Joodse staat toegewezen gebied alsmede daarbuiten Joodse bevolkingsconcentraties veilig te stellen, evenals het verdrijven van zoveel mogelijk vijandige Arabieren. Ca. 250.000 Arabieren vertrekken vrijwillig of worden op de vlucht gejaagd[3] 14 mei 1948 Het Joods Agentschap roept de onafhankelijke staat Isra�l uit. 1948-1949 Eerste Arabisch-Isra�lische Oorlog. Uitbreiding van de oorlog tussen de Arabieren en de Joden. Nu mengen ook legereenheden uit vijf Arabische buurlanden zich in de strijd. De stroom van Arabisch-Palestijnse oorlogsvluchtelingen zwelt aan tot circa 750.000. Meer dan 400 Arabische dorpen worden onvolkt en afgebroken. Een van de Palestina binnentrekkende Arabische landen, Jordani�, bezet de gehele Westelijke Jordaanoever en daarnaast ook Oost-Jeruzalem. De bevolking van Jeruzalem verdeelt zich volgens etnisch-religieuze lijnen: veel Arabieren trekken weg uit westelijke delen van de stad. De Joodse wijk van oostelijk Jeruzalem wordt wekenlang door het Jordaanse legioen bestookt en uiteindelijk geheel ontruimd waarbij de mannen in krijgsgevangenschap naar Jordani� worden meegenomen. Joden mogen de voor hun heilige plaatsen waaronder de Klaagmuur niet langer bezoeken. Isra�l richt hoge betonnen muren op om de Joodse bevolking van West-Jeruzalem te beschermen tegen beschietingen vanuit het door Jordani� bezette oostelijke stadsdeel. Egypte, nog een land dat Palestina binnentrekt op de dag dat het Britse Mandaat ten einde komt, verovert de Gazastrook en houdt dit gebied bezet tot 1967. Na deze oorlog beslaat de staat Isra�l nog slechts 18 % van de oppervlakte van het oorspronkelijke Joods Nationaal Tehuis in het Mandaatgebied Palestina dat de Joden door de San Remo conferentie en de Volkenbond in 1920 was toegezegd. |
| Vanaf 1948 | Ruim 800.000 Joden vluchten of vertrekken onder invloed van Isra�lische immigratiecampagnes vanaf 1948 uit Arabische landen, waarvan circa 600.000 naar Isra�l trekken.[4] [5] |
| 1950 Jordaanse annexatie Westoever | De 'Westelijke Jordaanoever' wordt in 1950 eenzijdig geannexeerd door Jordani�. Zo'n tweeduizend Palestijns-Arabische notabelen zouden hiertoe een verzoek hebben gedaan. Alleen Pakistan en het Verenigd Koninkrijk erkennen de annexatie. |
| 1964 Oprichting van de PLO | In Egypte wordt de PLO gesticht door
Jasser Arafat. De PLO ijvert openlijk voor de vernietiging van de
staat Isra�l en doelt met de term Palestijnen in de eerste plaats
op de Arabische inwoners van het vroegere Britse Mandaat voor
Palestina. De PLO wil de oprichting van Isra�l weer ongedaan maken en
ontkent daarom de doelstelling van het Britse Mandaat voor Palestina,
zijnde de ontwikkeling van een Joods Nationaal Tehuis. |
| 1967 Zesdaagse Oorlog | Tijdens de Zesdaagse Oorlog verovert Isra�l de Westelijke
Jordaanoever op Jordani�, de Gazastrook en het
Sina� schiereiland op Egypte en de Golan-hoogte op Syri�, nadat deze
landen hun troepen aan hun grenzen met Isra�l gereed hadden gezet,
aanvalspacten hadden ondertekend, de internationale waterwegen in de
Rode
Zee hadden geblokkeerd en de VN vredesmacht uit de Sina�
'bufferzone' hadden weggezonden.
|
| 1973 Jom Kipoeroorlog | |
| 1988-1993 Eerste intifada | Tijdens de eerste intifada komen Palestijnen in opstand tegen de Isra�lische bezetting. Deze opstand eindigt met de Oslo-akkoorden |
| 1988 Uitroeping Palestijnse staat | Op 15 november 1988 wordt in Algerije de Palestijnse staat uitgeroepen met Oost-Jeruzalem als hoofdstad[6]. In totaal erkennen 90 landen de onafhankelijkheidsverklaring. Nederland en Belgi� erkennen de staat Palestina niet. |
| 1993-1994 Oslo-akkoorden | De autonome gedeelten van de Westelijke Jordaanoever en de Gazastrook vormen sinds 1994 de Palestijnse Autoriteit, conform de Oslo-akkoorden uit 1993. De Palestijnse Authoriteit blijft echter de door Amin El Hoesseini en Jasser Arafat aangewakkerde hoop op de verovering van Isra�l en de moord op Joden stimuleren, o.a. door op landkaarten bij het onderwijs het woord Isra�l niet te noemen, maar in plaats daarvan de naam "Palestina" af te drukken. Ook het Handvest van de PLO (dat oproept tot de vernietiging van Isra�l) wordt niet gewijzigd. Volgens de verdragen tussen de PLO en de Isra�lische regering blijven de nederzettingen of koloni�n, Isra�lische dorpen en steden die sinds 1967 in deze gebieden zijn gebouwd, voorlopig onder Isra�lisch gezag[7] |
| 2000-2005 Tweede intifada | De tweede opstand van de Palestijnen. Als aanleiding hiervoor wordt door Palestijnen het bezoek van Ariel Sharon aan de Tempelberg genoemd. |
Sommige wetenschappers - bijvoorbeeld Israel Finkelstein en Neil Asher Silberman - hebben op grond van archeologische gegevens van de laatste dertig jaar kritische kanttekeningen bij de historiciteit van de Bijbelse gegevens geplaatst. Volgens hen zou er het nodige niet kloppen en hoort de geschiedenis tot en met Salomo zelfs volledig herschreven te worden. Hun kritiek is echter niet onomstreden; de tijdrekening die Finkelstein en Silberman hanteren zou niet de enig mogelijke zijn.[8]
Volgens beide onderzoekers is de geschiedenis van de oude Isra�lieten als volgt verlopen:
Tot 1005: Het hoogland van Kana�n werd geleidelijk bevolkt in de late bronstijd door een groep mensen, de Hebree�n, die geen varkensvlees at. In die periode is geen aanwijzing voor een vijandige overname van buiten; de Hebree�n stammen af van de Kana�nieten.
1005-931: De grote rijken van de koningen David en Salomo hebben in de overgeleverde vorm niet bestaan: het land was dunbevolkt en kon niet genoeg belasting opbrengen om een leger in stand te houden.
931-724: Tot in de late 7e eeuw voor Christus waren de Hebree�n polythe�stisch. De aan Salomo toegeschreven bouwwerken waren van koning Omri en zijn nazaten, die polythe�stisch waren en Isra�l tot grote bloei brachten; Juda was in die periode een arme landbouwstaat. In 724 wordt Isra�l ingelijfd in het Assyrische rijk en houdt op te bestaan.
724-586: Het koninkrijk Juda beleefde een grote bevolkingstoename door vluchtelingen uit Isra�l toen dit door de Assyri�rs veroverd werd, en het bloeide op onder Manasse dankzij een lucratieve olijfoliehandel. Het monothe�sme werd gecultiveerd vanuit Jeruzalem, en kwam tot een culminatie onder koning Josia, die (vergeefs) het zwaard opnam tegen de grootmacht Egypte, toen die staat in 609 tegen Babylon optrok. In 586 werd Juda ingelijfd in het Babylonische rijk.
Een meerderheid van religieuze Isra�li's verwijst naar passages in de Thora (de wet van Mozes) om het behoud van de zogenaamde Palestijnse Gebieden te rechtvaardigen. Zij zijn van mening dat het verboden is enig deel van het toegewezen land over te dragen aan niet-Joden omdat God hun voorouders het gehele land zou hebben beloofd (zoals onder meer staat te lezen in Beres'jiet (Genesis) 15:18-21 maar ook in andere delen van de Tenach (de Hebreeuwse Bijbel), zoals Jehosjoea� (Jozua) 1:6 en Jechezkel (Ezechi�l) 39:28). Daarin worden zij gesteund door niet-religieuze Isra�li's die vanuit een nationalistische invalshoek of vanwege veiligheidsredenen deze gebieden niet zouden willen overdragen.[9]
Neturei-Karta is de Arameense term voor "Beschermers van de stad". Deze naam werd gegeven aan een groep Orthodoxe Joden in Jeruzalem die weigerden (en nog steeds weigeren) het bestaan van een zogenaamde zelfstandige Staat van Isra�l te erkennen. Volgens de Neturei-Karta, die volgens de authentieke leer van het Jodendom leven, verbiedt de Torah een zelfstandige Joodse staat. Deze groep van Joden strijden openlijk tegen het zionisme dat, volgens hen, in strijd is met het ware Joodse geloof.
De Thora verbiedt de discriminatie van vreemdelingen in het Joodse land. Deze moeten gelijkwaardig worden behandeld, omdat de Isra�lieten (de voorouders van de Joden) eens vreemdelingen waren in het oude Egypte, zoals staat geschreven in Wajikra (Leviticus) 19:33-34.[10] De Isra�lieten/Joden behoren volgens de Tenach de overhand in het land Isra�l te hebben en niet de vreemdelingen.
Oud-opperrabbijn Ovadia Yosef ging zelfs nog verder. Tijdens een bezoek aan - het hedendaagse - Egypte verklaarde hij dat de onschendbaarheid van het menselijk leven boven de onweersproken heiligheid van het land Isra�l gaat. Hierbij refereerde hij aan het beginsel van Pekuach Nefesj, dat stelt dat het redden van een menselijk leven de hoogste plicht van een Jood is. De Talmoed verwoordt het als: Wie een leven redt, redt een hele wereld. Het beginsel gaat zo ver dat als iemand op de sabbat in levensgevaar verkeert, deze op de sabbat naar het ziekenhuis moet worden gebracht. De oud-opperrabbijn ging er vanuit dat als er mensenlevens gered konden worden door het opgeven van gebied, dit religieus gezien niet geweigerd mocht worden.[11] Met deze en andere argumenten voor ogen evacueerde Isra�l in 2005 alle ca. 8.000 Joden uit de Gazastrook en walste hun nederzettingen plat, zodat zij niet als uitvalsbasis voor terreurdaden gebruikt kunnen worden. Sindsdien wordt echter heel zuidelijk Isra�l, en met name het stadje Sderot, regelmatig vanuit diezelfde ontruimde Gazastrook met raketten bestookt...
Veel Joden in Isra�l en daarbuiten zouden graag iets willen doen, inclusief de opgave van grondgebied, om vrede met de Arabieren te bereiken. Hun opponenten voeren daarentegen aan, dat de zogenaamde "Palestijnse" gebieden strikt genomen niet "Palestijns" zijn, maar sinds de Zesdaagse Oorlog met Jordani� gewoon tot Isra�l behoren. Ten eerste zijn velen van hen na 1967 geboren en zij beschouwen die gebieden als hun eigen land. In de tweede plaats verwijzen zij naar de ontruiming van de Gazastrook en ook naar de teruggave aan Egypte van Sina�, een gebied vijf keer zo groot als Isra�l zelf, in het kader van het vredesverdrag (Camp-David-akkoorden). Ook de vrede met Egypte heeft de golf van Jodenhaat, sabotage-acties en zelfs terreuraanslagen vanuit dat land niet of nauwelijks verminderd. Mede de voortdurende antisemitische propaganda, vanuit de vele radicaal islamitische groeperingen in de arabische wereld die alle joden, inclusief joden die helemaal niet in Isra�l wonen, demoniseert zoals de nazi's al deden verhindert een meer tolerant klimaat in de Palestijnse gebieden en de Arabische omringende landen waarin vrede gesloten zou kunnen worden. Deze indoctrinatie wordt vaak zelfs al gebezigd op islamitische basisscholen waar kinderen dus van jongs af aan worden geconfronteerd met antisemitisme.l[12] [13] . Nog steeds moeten Isra�li's voor hun leven vrezen als zij Egypte of de Sina� bezoeken. Het is onder die omstandigheden niet meer dan realistisch, zeggen zij, wanneer Isra�l voorlopig vasthoudt aan de West-Bank en dat gebied zelfs nooit helemaal zal ontruimen.
![]() |
![]() |